PRAKTISCHE HULP / ALLE NEGEN PATRONEN
Vind je volgende stap.
Kies een situatie. Bekijk waar je op kunt letten, wat je kunt doen en welke woorden je kunt gebruiken. Pas de tekst aan jouw leven aan.
Kies wat je herkent.
Alle negen patronen. Kies er één voor voorbeelden, of zoek hieronder.
Of beschrijf wat er gebeurt.
Zoek in alle 27 voorbeelden. Je hoeft de naam van het patroon niet te kennen.
Voorbeelden om te proberen
Het Terugtrekpatroon
Een gesprek wordt je te veel
Vraag om een pauze en bied een haalbaar moment aan om iets te laten weten.
Kies een reactieHet Terugtrekpatroon
Je bent al stilgevallen
Stuur een kort, eerlijk bericht om het contact te hervatten.
Kies een reactieHet Terugtrekpatroon
Je weet nog niet wat je moet zeggen
Laat weten dat je het bericht hebt gelezen voordat je het hele gesprek probeert op te lossen.
Kies een reactieDe Sorrylus
Je hebt hulp nodig
Stel je vraag in één duidelijke zin.
Kies een reactieDe Sorrylus
Je moet nee zeggen
Zeg wat je wel en niet kunt doen.
Kies een reactieDe Sorrylus
Je hebt wel iemand benadeeld
Benoem wat je deed en bied iets concreets aan om het te herstellen.
Kies een reactieHet Proefpatroon
Je wilt dat de ander je opmerkt
Vraag één keer om het contact dat je wilt en leg dan je telefoon neer.
Kies een reactieHet Proefpatroon
Je wilt geruststelling
Stel de echte vraag één keer en leg dan je telefoon neer.
Kies een reactieHet Proefpatroon
Een kort antwoord voelt beladen
Ga na of je uitleg klopt voordat je erop reageert.
Kies een reactieAangetrokken tot Pijn
Een groep die het slechtste in je naar boven haalt nodigt je weer uit
Pauzeer voordat je ja zegt. Houd je aan je eigen plannen in plaats van ze te laten vallen om weer mee te doen.
Kies een reactieAangetrokken tot Pijn
Een onbetrouwbare vriend komt terug met weer een belofte
Houd je aan je eigen plannen. Kijk over langere tijd of de ander afspraken nakomt voordat je iets nieuws toezegt.
Kies een reactieAangetrokken tot Pijn
Je weet niet zeker of het schadelijk genoeg is
Beschrijf de concrete gebeurtenissen aan iemand die je vertrouwt of een professionele hulpverlener.
Kies een reactieHet Wegwuifpatroon
Iemand geeft je een compliment over je werk
Neem de vriendelijke woorden aan zonder er iets tegenin te brengen.
Kies een reactieHet Wegwuifpatroon
Andere mensen hebben ook geholpen
Erken jouw aandeel en dat van de anderen.
Kies een reactieHet Wegwuifpatroon
Het compliment is niet welkom
Kies een grens in plaats van jezelf te dwingen de opmerking te aanvaarden.
Kies een reactieDe Uitputtende Band
Iemand vraagt je om nog iets
Ga na wat jouw taak is. Kies een haalbare grens en houd die aan, ook als het schuldgevoel blijft.
Kies een reactieDe Uitputtende Band
Je staat steeds klaar
Geef een duidelijke grens aan je beschikbaarheid.
Kies een reactieDe Uitputtende Band
Dezelfde verantwoordelijkheid komt steeds bij jou terecht
Benoem de taak en vraag om die te delen.
Kies een reactieZelfsabotage bij Succes
Een goede kans maakt dat je wilt afhaken
Laat de kans die je wilt tijdens een korte pauze ongewijzigd. Zet daarna één kleine stap ernaartoe.
Kies een reactieZelfsabotage bij Succes
Je werk wordt binnenkort gezien
Pauzeer voordat je iets verwijdert of afzegt. Kom daarna één haalbare afspraak na om het werk te delen.
Kies een reactieZelfsabotage bij Succes
Het gaat goed, maar er is echt iets mis
Schrijf het concrete probleem op en één manier om het aan te pakken.
Kies een reactieDe Perfectionismeval
Het werk voldoet aan de opdracht, maar je blijft aanpassen
Rond de nodige controles af, verstuur het werk en sluit het bestand.
Kies een reactieDe Perfectionismeval
Je kunt pas beginnen als je de perfecte aanpak kent
Maak één kleine, ruwe versie.
Kies een reactieDe Perfectionismeval
Je wilt wachten met feedback vragen
Stel één persoon één gerichte vraag.
Kies een reactieHet Korte Lontje
Je woorden worden steeds scherper
Stop het gesprek en neem waar mogelijk veilig afstand.
Kies een reactieHet Korte Lontje
Je staat op het punt een aanvallend bericht te sturen
Verstuur het aanvallende bericht niet. Leg je apparaat neer. Hervat contact alleen als dat veilig en gewenst is.
Kies een reactieHet Korte Lontje
Je hebt al geschreeuwd of iemand pijn gedaan
Stop de schade, respecteer afstand en neem verantwoordelijkheid.
Kies een reactieGeen voorbeeld dat goed aansluit. Probeer minder woorden of kies hierboven een patroon.
Vragen die je niet hoeven tegen te houden.
Moet ik weten welk patroon ik heb?
Nee. Begin met een situatie die je herkent. Deze namen beschrijven gedrag, niet je identiteit of een diagnose. Meerdere gidsen kunnen nuttig zijn.
Wat als geen van de voorbeeldzinnen bij mij past?
Kies “Zelf schrijven” of pas een startpunt aan. Houd de actie duidelijk. In een echt gesprek hoef je niet de woorden van de Archivaris te gebruiken.
Moet ik me rustig voelen voordat ik anders kan reageren?
Nee. Je kunt een kleine, veilige actie proberen terwijl je je ongemakkelijk voelt. Als je niet veilig verder kunt, kies dan voor afstand en steun in plaats van de oefening af te maken.
Wat als de ander slecht reageert?
Een duidelijke vraag bepaalt niet hoe iemand anders reageert. Kijk wat hun gedrag je vertelt en welke grenzen of steun je nodig hebt. Het is niet jouw verantwoordelijkheid om een schadelijke behandeling met perfecte woorden te laten stoppen.
Wat als ik het pas achteraf merk?
Begin met wat je nog zelf kunt doen. Stop met het gedrag, herstel wat passend is en kies één eerder signaal om de volgende keer op te letten.
Hoe verschilt dit van alleen mezelf beter leren begrijpen?
Elke situatie verbindt inzicht aan een concrete actie die je kunt voorbereiden en oefenen. De nadruk ligt op wat je doet zodra het patroon begint, en daarna op die actie opnieuw proberen. Dit kan naast reflectie, therapie of andere steun bestaan.
Moet ik eerst begrijpen waar het is begonnen?
Nee. Patroonarcheologie is optioneel nadenken tussen de momenten door. Je kunt onderzoeken waar een patroon vandaan komt, zonder dat eerst te moeten weten voordat je vandaag een andere reactie probeert.
Hoe lang moet dit duren?
Er is geen beloofde termijn. Begin met één nuttige actie en kijk hoe die in jouw situatie werkt. Als je steeds vastloopt, kan een andere aanpak of professionele steun nodig zijn.